Gdy nauczycielka przedszkola próbuje zgrać wakacyjny wyjazd z grafikiem placówki i planami rodziny, samo słowo „wakacje” niewiele wyjaśnia. W przypadku przedszkola najważniejsza jest liczba 35 dni roboczych, ale sposób ich wykorzystania zależy od rodzaju placówki, etatu i planu urlopów. Poniżej wyjaśniam, jak liczyć te dni, co dzieje się podczas przerwy wakacyjnej i kiedy obowiązują inne zasady.
Najważniejsza zasada zależy od organizacji pracy przedszkola
- 35 dni roboczych urlopu przysługuje nauczycielowi przedszkola objętemu Kartą Nauczyciela.
- Urlop liczy się w dniach roboczych, a nie kalendarzowych.
- Przedszkole jest zwykle placówką nieferyjną, dlatego urlop nie przypada automatycznie na całe wakacje.
- Termin wolnego ustala się zgodnie z planem urlopów i organizacją pracy placówki.
- W przedszkolu niepublicznym nauczyciel może podlegać Kodeksowi pracy, a wtedy wymiar urlopu wynosi zazwyczaj 20 albo 26 dni.
W przedszkolu najczęściej przysługuje 35 dni roboczych
Najkrótsza odpowiedź na pytanie, ile urlopu ma nauczyciel przedszkola, brzmi: 35 dni roboczych w roku. Taka zasada wynika z art. 64 Karty Nauczyciela i dotyczy nauczycieli zatrudnionych w placówkach, w których nie przewidziano ferii szkolnych.
Przedszkole działa przez większą część roku, dlatego nauczyciel nie korzysta z urlopu na zasadach typowych dla nauczyciela szkoły podstawowej. W zwykłym pięciodniowym tygodniu pracy 35 dni odpowiada siedmiu tygodniom roboczym. Nie oznacza to jednak 35 kolejnych dni kalendarzowych.
Jeżeli urlop obejmuje dwa pełne tygodnie od poniedziałku do piątku, z puli zostaje wykorzystanych 10 dni. Weekendy i święta nie pomniejszają wymiaru urlopu, o ile nie są dla nauczyciela dniami pracy.
Dlaczego przerwa przedszkola nie oznacza całych wakacji wolnych
Przedszkole może mieć ustaloną przerwę w funkcjonowaniu, na przykład w lipcu albo sierpniu. Termin takiej przerwy ustala organ prowadzący, zwykle na wniosek dyrektora. W tym czasie nauczyciele często wykorzystują część przysługującego urlopu, ale przerwa placówki nie zawsze wyczerpuje całe 35 dni.
W wielu gminach organizuje się wakacyjny dyżur. Dzieci z kilku placówek trafiają wtedy do jednego przedszkola, a pozostali nauczyciele mogą korzystać z wolnego w innym terminie. Dlatego nie można automatycznie założyć, że każdy nauczyciel ma wolne przez cały lipiec i sierpień.
Ja zwracam uwagę przede wszystkim na tę różnicę, ponieważ właśnie ona powoduje najwięcej nieporozumień. Przedszkole może być zamknięte, ale urlop nauczyciela nadal rozlicza się według jego indywidualnego planu i liczby dni roboczych.
Jak policzyć urlop przy części etatu i krótszym zatrudnieniu
Pełne 35 dni dotyczy nauczyciela zatrudnionego przez cały rok w pełnym wymiarze. Przy części etatu albo umowie obejmującej tylko fragment roku urlop ustala się proporcjonalnie.
| Sytuacja | Zasada | Przykład |
|---|---|---|
| Pełny etat przez cały rok | 35 dni roboczych | Pełna pula urlopu |
| 1/2 etatu przez cały rok | Urlop proporcjonalny do etatu | 17,5 dnia, czyli po zaokrągleniu 18 dni |
| Zatrudnienie przez część roku | Urlop proporcjonalny do okresu zatrudnienia | Liczba dni zależy od liczby przepracowanych miesięcy |
| Zmiana etatu w trakcie roku | Rozliczenie osobno dla poszczególnych okresów | Inny wymiar przed zmianą i po zmianie etatu |
Przy krótkiej umowie trzeba sprawdzić nie tylko wymiar etatu, ale też okres, na jaki została zawarta. Jeśli stosunek pracy rozpoczyna się albo kończy w trakcie roku kalendarzowego, nauczycielowi przysługuje urlop proporcjonalny do okresu zatrudnienia.
W praktyce przy nietypowym grafiku dyrektor może rozliczać urlop również godzinowo. Zawsze warto więc sprawdzić, ile dni i godzin widnieje w karcie urlopowej, zamiast opierać się wyłącznie na prostym działaniu „35 dni podzielone przez etat”.
Publiczne i niepubliczne przedszkole to nie zawsze te same zasady
Sam fakt pracy z dziećmi w przedszkolu nie przesądza jeszcze o wymiarze urlopu. Najważniejsze są rodzaj placówki i podstawa zatrudnienia.
| Miejsce pracy | Najczęstsza podstawa | Wymiar urlopu |
|---|---|---|
| Publiczne przedszkole | Karta Nauczyciela | 35 dni roboczych |
| Oddział przedszkolny w szkole | Zasady właściwe dla placówki nieferyjnej | Zwykle 35 dni roboczych |
| Niepubliczne przedszkole | Kodeks pracy, chyba że umowa daje korzystniejsze warunki | 20 albo 26 dni przy pełnym etacie |
W przedszkolu niepublicznym podstawowy wymiar urlopu z Kodeksu pracy zależy od stażu urlopowego. Wynosi 20 dni przy stażu krótszym niż 10 lat oraz 26 dni po osiągnięciu co najmniej 10 lat stażu. Do stażu mogą być wliczane także wcześniejsze okresy nauki i zatrudnienia.
Dlatego przed zaplanowaniem wakacji najlepiej sprawdzić umowę o pracę, regulamin oraz informację od pracodawcy. Nazwa stanowiska „nauczyciel wychowania przedszkolnego” nie wystarcza, aby bez wątpliwości przyjąć 35 dni urlopu.
Jak zaplanować wolne, gdy rodzina ma własny kalendarz
Urlop nauczyciela przedszkola dobrze planować razem z kalendarzem rodzinnym, ale z odpowiednim wyprzedzeniem. Najpierw warto sprawdzić termin przerwy placówki, dyżur wakacyjny oraz okresy, w których dyrektor potrzebuje pełnej obsady.
Nie zawsze opłaca się brać całe wolne jednym ciągiem. Część dni można przeznaczyć na dłuższy wyjazd, a pozostałe zachować na krótsze rodzinne aktywności, wizyty u bliskich lub spokojne dni z dziećmi. Przy planowaniu takich okazji mogą pomóc także pomysły na Dzień Ojca.
Najbezpieczniej traktować plan urlopów jako punkt wyjścia, a nie luźną sugestię. Jeżeli termin ma się zmienić, trzeba uzgodnić to z dyrektorem, ponieważ przedszkole musi jednocześnie zapewnić dzieciom opiekę i zachować odpowiednią liczbę nauczycieli.
Co sprawdzić przed wpisaniem urlopu do rodzinnego kalendarza
Przed złożeniem wniosku lub ustaleniem terminu wolnego warto przejść przez krótką listę kontrolną.
- Sprawdź, czy pracujesz w placówce publicznej czy niepublicznej.
- Ustal, czy obejmuje Cię Karta Nauczyciela, czy przepisy Kodeksu pracy.
- Policz dni robocze, a nie wszystkie dni kalendarzowe.
- Zweryfikuj wymiar etatu i długość umowy.
- Zapytaj o przerwę przedszkola oraz dyżur wakacyjny.
- Dowiedz się, jak placówka rozlicza urlop przy chorobie, zmianie etatu albo zakończeniu zatrudnienia.
Jeśli stosunek pracy kończy się przed wykorzystaniem urlopu, może pojawić się prawo do ekwiwalentu za niewykorzystane dni, maksymalnie do przysługującego wymiaru. Przy układaniu rodzinnego planu dobrze zostawić też odrobinę elastyczności na spontaniczne aktywności, takie jak Dzień Królika z dziećmi. Najważniejsze, by pamiętać, że dla nauczyciela przedszkola urlop oznacza przede wszystkim 35 dni roboczych, a nie z góry wolne całe wakacje.
